Δείτε φωτογραφίες από την πορεία

Ρεπορτάζ από την πορεία για την Παιδεία 

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ:

"Η ΠΑΙΔΕΙΑ ΠΑΝΩ ΑΠΟ ΤΑ ΚΕΡΔΗ"

Εμείς, εκπαιδευτικοί, εκπρόσωποι κοινωνικών κινημάτων, συλλογικοί φορείς της εκπαίδευσης και απλοί πολίτες, παίρνουμε μέρος στην Αντισύνοδο "Η παιδεία πάνω από τα κέρδη" για να δηλώσουμε την αγωνιστική μας θέληση να παλέψουμε ενάντια στη συνεχή και εντεινόμενη υποβάθμιση της παιδείας που παρέχεται σήμερα. Κοινό στοιχείο που μας ενώνει είναι η αγανάκτησή μας για την αντιλαϊκή εκπαιδευτική πολιτική του ΥΠΕΠΘ που υποθηκεύει το μέλλον της παιδείας στη χώρα μας και η βούλησή μας να αγωνιστούμε για την ανατροπή της. Βρισκόμαστε εδώ σήμερα για να διακηρύξουμε την ασυμβίβαστη πάλη μας ενάντια στην νεοφιλελεύθερη παγκοσμιοποίηση και στον πόλεμο και για να επιβεβαιώσουμε ότι ένας άλλος κόσμος και μια άλλη παιδεία, δημοκρατική και δημιουργική, είναι εφικτή.

Για μας η παιδεία είναι δικαίωμα όλων, όχι προνόμιο των λίγων. Διεκδικούμε μια  παιδεία σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης που να διαμορφώνει τις συνθήκες για την πολύπλευρη κατανόηση του κοινωνικού γίγνεσθαι, μία παιδεία χώρο αμφισβήτησης, ανατροπής και υπονόμευσης αξιών και κοινωνικών βεβαιοτήτων. Θέλουμε μια παιδεία που καλλιεργεί τη συνειδητή συμμετοχή στα κοινά, το πνεύμα της συλλογικότητας, την αποδοχή της διαφορετικότητας, που συμβάλλει στην ολόπλευρη ανάπτυξη του ανθρώπου και συγκροτεί μία κουλτούρα καθημερινού πολιτισμού.

Ολοι/ες μας ξέρουμε καλά ότι η εκπαίδευση δεν είναι μία ουδέτερη κοινωνική διεργασία αλλά ισχυρότατος ιδεολογικός μηχανισμός του κράτους, που αποτυπώνει τους κυρίαρχους τρόπους και στάσεις ζωής, συμβάλλει στη διευρυμένη αναπαραγωγή των ταξικών σχέσεων και εντέλει της ίδιας της εξουσίας. Για αυτούς όμως τους λόγους η εκπαίδευση διαπερνάται από τις συγκρούσεις και αντιφάσεις της κοινωνίας και άρα αποτελεί αναπόσπαστο στοιχείο της ευρύτερης ταξικής πάλης.

Η εκπαίδευση σήμερα: μια ζοφερή πραγματικότητα

Η νεοφιλελεύθερη παγκοσμιοποίηση, μέσα από την απόλυτη κυριαρχία των νόμων της αγοράς, έχει οδηγήσει σε εκρηκτικές οικονομικές και κοινωνικές ανισότητες, στην καταστροφή του φυσικού περιβάλλοντος, στην προκλητική επιβολή του ισχυρού στις διεθνείς σχέσεις και στην υποκατάσταση των δημοκρατικών θεσμών από ισχυρά υπερεθνικά μη νομιμοποιημένα κέντρα ελέγχου. Ο νεοφιλελευθερισμός γίνεται επιθετικός, επιβάλλει παντού τους δικούς του κανόνες του αχαλίνωτου ανταγωνισμού ενώ το κοινωνικό κράτος εγκαταλείπεται. Ταυτοχρόνως έχει συγκροτήσει ένα σύστημα αξιών στο οποίο επικρατεί το όραμα της ατομικής επιτυχίας, η αρπακτικότητα, ο επιθετικός ανταγωνισμός, δηλαδή μία ιδεολογία που προσπαθεί να πείσει ότι η κυριαρχία του ατομικού εγωιστικού καλού είναι η υπέρτατη αξία. Αυτό όμως, και ήδη το γνωρίζουμε καλά, συνεπάγεται τη μετατροπή της κοινωνίας σε μία ζούγκλα όπου θα επικρατεί ο ισχυρότερος.

Η εκπαίδευση σήμερα είναι δέσμια μιας νεοφιλελεύθερης πολιτικής που δίνει προτεραιότητα στις ανάγκες και τις επιδιώξεις της οικονομικής ολιγαρχίας στο όνομα ενός απατηλού και ψευδεπίγραφου εκσυγχρονισμού. Και επίσημα πλέον, μετά τη σύνοδο του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (ΠΟΕ) στο Κατάρ, η εκπαίδευση χαρακτηρίζεται εμπόρευμα και βασικοί τομείς της εκχωρούνται στην ιδιωτική πρωτοβουλία διότι θεωρούνται απλές υπηρεσίες. Ο ΠΟΕ, δηλαδή, αποσκοπεί στη δημιουργία μίας παγκοσμιοποιημένης εκπαιδευτικής αγοράς στην οποία οι βασικοί πρωταγωνιστές θα είναι οι μεγάλες πολυεθνικές/υπερεθνικές επιχειρήσεις που θα δρουν ανεξέλεγκτα. Στα πλαίσια αυτά, η Γενική Συμφωνία για το Εμπόριο Υπηρεσιών (GATS) ορίζει τις συγκεκριμένες μορφές εμπορίου εκπαιδευτικών υπηρεσιών που πλήττουν κυρίως τη δημόσια τριτοβάθμια εκπαίδευση και που όμως διαπερνούν όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης. Εδώ αναφέρουμε την εξαποστάσεως εκπαίδευση (δηλ. την αγορά εκπαιδευτικών πακέτων αγγλοσαξονικής κυρίως προέλευσης από τις χώρες τις περιφέρειας και του "τρίτου κόσμου") και τη "μεταφύτευση" ιδρυμάτων από μία χώρα "Χ" σε άλλη χώρα "Ψ" (δηλ. την εξαγωγή υπηρεσιών της "Χ" στη "Ψ"). Η εμπορευματοποίηση της εκπαίδευσης είναι μέρος της βάναυσης νεοφιλελεύθερης επίθεσης ενάντια στο δημόσιο χαρακτήρα των υπηρεσιών που οφείλει να παρέχει το κράτος, και απεμπολεί την παιδεία ως δημόσιο και δωρεάν αγαθό, που είναι κατάκτηση μακροχρόνιων κοινωνικών αγώνων. Δικαιολογεί την περικοπή των δημοσίων δαπανών για την εκπαίδευση, υπομονεύει την πρόσβαση σε αυτήν, οξύνει τις κοινωνικές ανισότητες διότι ενισχύει τους ταξικούς φραγμούς στη μόρφωση και ταυτόχρονα ρίχνει τα εκπαιδευτικά ιδρύματα σε ένα λυσσαλέο ανταγωνισμό μεταξύ τους για προσέλκυση πελατών.

Ελλάδα και Ευρωπαϊκή εκπαιδευτική πολιτική: το ίδιο νεοφιλελεύθερο μοντέλο

Η εκπαιδευτική πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης αναπαράγει και εδραιώνει την παραπάνω νεοφιλελεύθερη πολιτική για την εκπαίδευση. Βασικός άξονας αυτής της πολιτικής είναι η μετατροπή της εκπαίδευσης σε κατάρτιση μέσα από τη σύνδεση της με τις μεγάλες επιχειρήσεις, δηλ. την υποταγή της στις επιδιώξεις του μεγάλου κεφαλαίου. Επομένως η κατάρτιση σε συνδυασμό με τη δια βίου εκπαίδευση αποτελούν την πιο σημαντική προτεραιότητα της εκπαιδευτικής πολιτικής της ΕΕ. Κεντρικός στόχος της ευρωπαϊκής εκπαιδευτικής πολιτικής είναι η διασφάλιση της ποιότητας της εκπαίδευσης και για αυτό επιστρατεύονται κοινοί "δείκτες" αξιολόγησης αυτού που στην νεοφιλελεύθερη γλώσσα λέγονται "εκπαιδευτικές υπηρεσίες".

Η πολιτική του ΥΠΕΠΘ  αποτελεί την πιο σκληρή (και χυδαία) εκδοχή της νεοφιλελεύθερης πολιτικής της Ε.Ε. Μέσα από τη "μεταρρύθμιση" Αρσένη και τον "εκσυγχρονιστή" τωρινό ΥΠΕΠΘ, η κυβέρνηση, αντί να επιδιώκει τη ριζική αντιμετώπιση των εκπαιδευτικών προβλημάτων, στοχεύει στη διαχείριση ή την αστυνόμευση της εκπαίδευσης. Στην Ελλάδα, 10.000 παιδιά κάθε χρόνο εγκαταλείπουν την υποχρεωτική -κατά τα άλλα- εκπαίδευση (τα περισσότερα από αυτά ανήκουν στις πιο φτωχές και περιθωριοποιημένες κοινωνικές ομάδες). Τα ποσοστά αναλφαβητισμού ανεβαίνουν κατακόρυφα στα παιδιά των ανέργων, των μεταναστών και των κοινωνικά αποκλεισμένων, επιβεβαιώνοντας την ταξική διάσταση της εκπαιδευτικής πολιτικής. Στο μισό έχει συρρικνωθεί ο μαθητικός πληθυσμός στο Λύκειο, ιδίως ανάμεσα στους οικονομικά ασθενέστερους, ενώ για όσους/ες από αυτούς/τές  παρέμειναν στην εκπαίδευση προσφέρθηκαν ως διέξοδος σχολές τεχνικής εκπαίδευσης κάκιστης ποιότητας. Το "ενιαίο" λύκειο λειτουργεί ως εξεταστικό κέντρο-κέντρο ταξικής διαλογής για τη ψευδεπίγραφη "ελεύθερη" πρόσβαση στα ΑΕΙ, ενώ η ανώτατη εκπαίδευση μετατρέπεται βαθμιαία σε μηχανισμό ρηχής επαγγελματικής κατάρτισης που θα εξυπηρετεί τάχα μου την επαγγελματική αποκατάσταση των αποφοίτητων. Χρεώνοντας την ανεργία στα πανεπιστήμια το ΥΠΕΠΘ κρύβει τις πραγματικές οικονομικές αιτίες της και στην πραγματικότητα μετατρέπει τα ΑΕΙ/ΤΕΙ σε μηχανισμούς παραγωγής απασχολήσιμων για τις ανάγκες τις αγοράς.

Το κείμενο που έδωσε στη δημοσιότητα το ΥΠΕΠΘ με την ευκαιρία της ελληνικής προεδρίας επιβεβαιώνει τη βασική προτεραιότητα που δίνεται στις αποσπασματικές γνώσεις και δεξιότητες που ενδιαφέρουν το χώρο της αγοράς. Στο κείμενο είναι σαφής η κυριαρχία μιας τεχνοκρατικής αντίληψης για την εκπαίδευση που καθιστά τις όποιες αναφορές στις κοινωνικές αξίες μιας δημοκρατικής κοινωνίας ρητορικό διάκοσμο. Όταν όμως οι γενικόλογοι στόχοι μεταφράζονται σε επιμέρους πολιτικές, η έμφαση δίνεται στην αξιολόγηση και τον έλεγχο των εκπαιδευτικών και στην υποταγή της εκπαίδευσης στις ανάγκες της "αγοράς" μέσα από  την υποτιθέμενη αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών. Οι κοινωνικές αξίες, που προβάλλονται παραπλανητικά, υποβιβάζονται στην πράξη σε κοινωνικές δεξιότητες χρήσιμες για την οργάνωση της παραγωγικής διαδικασίας ακριβώς επειδή υποτάσσεται η συνολική παιδευτική διαδικασία στις τρέχουσες προτεραιότητες της καπιταλιστικής "αγοράς".

Οι ισοπεδωτικές, γραφειοκρατικές και αυταρχικές πρακτικές του 

ΥΠΕΠΘ αποκλείουν από τη διαδικασία όλους τους συλλογικούς φορείς των εκπαιδευτικών, τους γονείς και τη νεολαία. Στον προγραμματισμό της ελληνικής Προεδρίας δε θα βρει κανείς πουθενά ρόλο για τους εκπαιδευτικούς φορείς. Με την ίδια, αυταρχική και πατερναλιστική αντίληψη αντιμετωπίζεται και η νεολαία. Οι αποφάσεις παίρνονται γι' αυτούς/ές χωρίς αυτούς/ές, ενώ ξεκάθαρα επιχειρείται η χειραγώγησή τους στο πλαίσιο των ευρύτερων επιδιώξεων της ευρωπαϊκής πολιτικής.

Εμείς, οι εκπαιδευτικοί του Ελληνικού Κοινωνικού Φόρουμ αγωνιζόμαστε αποφασιστικά για τα συμφέροντα των εργαζομένων σε όλες τις χώρες της ΕΕ. Αγωνιζόμαστε να διασφαλισθεί και να ενισχυθεί η δημόσια και δωρεάν παιδεία σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης, χωρίς διακρίσεις και αποκλεισμούς. Καλούμε όλους/ες σε ένα μαζικό κίνημα ανατροπής της νεοφιλελεύθερης παγκοσμιοποίησης στο χώρο της εκπαίδευσης ειδικότερα σε συνεργασία με όλα τα κινήματα εκπαιδευτικών με την ίδια στόχευση στις χώρες της Ε.Ε.

"Η ΠΑΙΔΕΙΑ ΠΑΝΩ ΑΠΟ ΤΑ ΚΕΡΔΗ"

Απαίτηση όλων μας είναι μια συνολική εναλλακτική πολιτική, στο πλαίσιο της οποίας θα ενταχθεί και η ριζική αλλαγή που διεκδικούμε στην εκπαίδευση. Η συνένωση των δυνάμεων της εργασίας, της υλικής και πολιτιστικής δημιουργίας και η δραστηριοποίησή τους για την κοινωνική ανάπτυξη, ισότητα και δικαιοσύνη, την κατοχύρωση των ανθρώπινων δικαιωμάτων για όλους/ες, την ειρήνη και τη συνεργασία των λαών είναι η απάντηση μας. Κεντρικός στόχος μας είναι ενιαία δωδεκάχρονη υποχρεωτική εκπαίδευση ποιοτικά αναβαθμισμένη, που θα παρέχεται ως δημόσιο αγαθό σε όλους, χωρίς διακρίσεις και αποκλεισμούς που θα μετατρέπει τη διαφορά σε πλεονέκτημα και σε ευκαιρία για πολιτισμικό εμπλουτισμό και δημιουργία. 

Για την Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση διεκδικούμε:

* Τη στήριξη και ουσιαστική αναβάθμιση της δημόσιας και δωρεάν παιδείας, με στόχο την ολόπλευρη ανάπτυξη της προσωπικότητας των νέων

* Τη δραστική αύξηση των δημόσιων δαπανών από το 3,5% στο 5% επί του ΑΕΠ και την ταυτόχρονη μείωση των ιδιωτικών

* Το διαχωρισμό του κράτους και ιδιαίτερα της εκπαίδευσης από την εκκλησία

* Την απόρριψη της πολιτικής της αγοράς, που προωθεί το "σχολείο-επιχείρηση"

* Την άμεση ακύρωση των ιδιωτικοποιήσεων στην εκπαίδευση

* Τη θεσμοθέτηση διετούς προσχολικής και 12χρονης υποχρεωτικής δημόσιας και δωρεάν εκπαίδευσης και την αναβάθμιση του παραγόμενου εκπαιδευτικού έργου.

* Την καταπολέμηση όλων των μορφών του αναλφαβητισμού και της σχολικής αποτυχίας

* Σύγχρονα προγράμματα σπουδών, εμπλουτισμένα με μαθήματα και δραστηριότητες που βοηθούν το παιδί να κατανοήσει το κοινωνικό και φυσικό περιβάλλον και να δράσει για τη βελτίωσή του

* Την πρωινή λειτουργία όλων των σχολείων και τον εξοπλισμό τους με όλα τα απαιτούμενα μέσα

* Την ίδρυση σχολικών βιβλιοθηκών

* Ένα πραγματικά Ενιαίο Λύκειο, που θα συνδυάζει αρμονικά τη θεωρητική μόρφωση με την πρακτική και τη σύγχρονη τεχνολογία, αποσυνδεμένο από τις εξεταστικές διαδικασίες

* Ένα επαρκές, σύγχρονο και αξιόπιστο δίκτυο μεταλυκειακής τεχνικής-επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης ως βασικό συστατικό στοιχείο της δημόσιας εκπαίδευσης

* Την προαγωγή της διαπολιτισμικής και αντιρατσιστικής εκπαίδευσης σε όλα τα επίπεδα της εκπαίδευσης. 

* Ολη την εξουσία στους συλλόγους των διδασκόντων

* Την επιστημονική, οικονομική και επαγγελματική στήριξη και αναβάθμιση των εκπαιδευτικών σε όλα τα επίπεδα της εκπαίδευσης

      Για την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση διεκδικούμε:

* Μία σύγχρονη, ανοιχτή και δημοκρατικά οργανωμένη τριτοβάθμια εκπαίδευση

* Το άνοιγμα των ΑΕΙ και ΤΕΙ σε όλους/ες με την αντίστοιχη και επαρκή κάλυψη των δαπανών που απαιτεί η διεύρυνση της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης από τον κρατικό προϋπολογισμό

* Τη δωρεάν πρόσβαση των φοιτητών/τριών σε όλα τα επίπεδα της δημόσιας τριτοβάθμιας εκπαίδευσης

* Την κατάργηση των "ευέλικτων" μορφών εργασίας των διδασκόντων/ουσών (συμβάσεις ιδιωτικού δικαίου, ωρομίσθιοι κλπ) και την άμεση ανοικτή προκήρυξη και πλήρωση των οργανικών θέσεων διδακτικού και ερευνητικού προσωπικού των ΑΕΙ και ΤΕΙ

* Την αξιοποίηση των πόρων των ΕΠΕΑΕΚ στη λογική της στήριξης και περαιτέρω ανάπτυξης της ακαδημαϊκής φυσιογνωμίας των ΑΕΙ

* Τη διαφύλαξη και περιφρούρηση του Τμήματος ως βασικής λειτουργικής ακαδημαϊκής μονάδας που καλύπτει το γνωστικό αντικείμενο "μιας επιστήμης", όπως ρητά ορίζεται από τον Νόμο Πλαίσιο

* Τη διαφύλαξη και περιφρούρηση των διοικητικών και επιστημονικών αρμοδιοτήτων των συλλογικών οργάνων, όπως προβλέπονται από το Νόμο Πλαίσιο

* Τη μη υπαγωγή της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης σε συστήματα αξιολόγησης με βάση του κατά πόσο τα παρεχόμενα πτυχία είναι "βιώσιμα", δηλ. υποτίθεται  εξυπηρετούν τις ανάγκες της αγοράς

* Την ανάπτυξη των μεταπτυχιακών σπουδών και της βασικής έρευνας

* Τη σύνδεση της πανεπιστημιακής έρευνας και των μεταπτυχιακών σπουδών με τα δημόσια ερευνητικά ιδρύματα και ινστιτούτα

* Την υπαγωγή της λειτουργίας του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου και όλων των  ακαδημαϊκών μονάδων που δημιουργήθηκαν με πόρους των ΕΠΕΑΕΚ στις διατάξεις του Νόμου Πλαισίου για την Οργάνωση και Λειτουργία των ΑΕΙ.

* Την απαγόρευση της ίδρυσης και λειτουργίας ιδιωτικών πανεπιστημίων

Κορυφή